logo jongleren
Artikel

Samenwerking Stedelijk Museum


Kinderen meer verbinden met kunst en tegelijkertijd aandacht besteden aan taal, rekenen, literatuur of sociale vaardigheden? Het Stedelijk Museum Schiedam, kunstenaar Wolf Brinkman willen alle leerkrachten laten ervaren hoe je kunst kunt inzetten als middel om leeropbrengsten te vergroten. Een vernieuwend programma voor alle scholen is in de maak. Obs de Singel werkt hier al aan mee, met enthousiasme én resultaat!

door Willy Cieremans, obs De Singel Schiedam


Bijzondere missie

Op donderdag 1 juni kwamen de cultuurcoördinatoren van de Primo-scholen bijeen in het Stedelijk Museum Schiedam. De directrice van dit museum, Deirdre Carasso, heeft een bijzondere missie: verbinding bewerkstelligen tussen de kunst en geschiedenis van de stad met het onderwijs in Schiedam. In haar toelichting sprak Deirdre onder anderen over Pierre Janssen, hij was vanaf 1956 zes jaar conservator in het Stedelijk Museum Schiedam. Hij was de eerste die in gewone mensentaal over kunst sprak, benieuwd was naar wat mensen van de kunst vonden. Dat maakte hem uniek. Janssen zag kunst vooral als een middel om mensen te verbinden. Hij wilde iets neerzetten in Schiedam waarbij de mensen het gevoel hadden ‘Dit is van ons’.

Deirdre Carasso wil nog een stapje verder gaan: behalve de kunst die Schiedam rijk is wil zij ook de geschiedenis van deze stad bij jongeren eigen maken, zodat zij ook het gevoel leren kennen: ‘Dit is van ons.’ Om dit te bewerkstelligen kunnen scholen aan het begin van het schooljaar niet alleen programma’s boeken die goed aansluiten op het onderwijs, maar ook een eigen vaandel ontwerpen én maken in het tijdelijke atelier van het museum.

 

ik ben een klok

“Kunst is verweven met alle soorten van leren”

Kunst en leren

Hier blijft het niet bij. Het museum is in zee gegaan met Wolf Brinkman, een kunstenaar die leerkrachten helpt beseffen dat kunst verweven is met alle soorten van leren. Hij gebruikt oude mythes en verhalen, muziek, dans, beeldende kunst en de simpelste materialen (zoals gewoon A4-papier) om te leren over tijd, rekenen en taal, erfgoed en literatuur. Dit alles is niet los te zien, het een ís het ander, kan niet zonder.

Kinderen leren op deze manier zelf nadenken, samenwerken, van niets iets te maken. Hierbij komen taal en rekenen automatisch aan de orde en ook komen de sociale vaardigheden van elk kind aan bod. Je kunt met je beste vriendje leuk lachen, maar hé, met dat stille meisje kun je goed overleggen. De klas staat een tijdje op zijn kop, maar de kinderen voelen zich verantwoordelijk en ruimen zelf weer op en stellen hun kunst tentoon.

“Wij merken dat kinderen meer durven, dat levert veel op, zoals vindingrijkheid, eigenheid en zelfvertrouwen”

Een echte eye opener

Op basisschool De Singel in Schiedam is Wolf al een paar jaar een begrip. In het eerste jaar was hij bij twee leerkrachten uitgenodigd om een les te geven. Die lessen waren flinke eyeopeners. Kinderen luisterden interactief naar een prachtig verhaal over de Toren van Babel, bekeken materialen, zagen beelden op het digibord. Daarna kregen ze A4-papier, plakband en elkaar, plus de opdracht om een zo hoog mogelijke toren te bouwen. Ze stonden daarbij soms op de stoelen en tafels en droegen elkaar spullen en oplossingen aan. De leerkracht moest niet helpen en niet sturen. Er kwamen mooie en nog mooiere resultaten en het frappante was: iedereen had met elkaar gerekend, taal gebruikt en nagedacht over vorm. Iedereen had met elkaar gewerkt en ontdekte van zichzelf en elkaar sterke en minder sterke punten. Zo kwamen er ook lessen om te begrijpen wat een meter was, en lessen om het begrip ‘tijd’ te vatten.

 

Een stilleven

Het jaar daarop gaf Wolf één les, waarna de leerkrachten in drie lessen door hem werden begeleid, zodat zij op dezelfde manier lessen konden geven en vooral niet zouden gaan sturen en helpen. Inmiddels staat Wolf Brinkman bij obs De Singel op het lesrooster, zodat gedurende het jaar elke groep, en vooral elke leerkracht blijft doorgaan met deze manier van leren. Wij, de leerkrachten van de Singel, merken dat kinderen meer durven, dat levert veel op, zoals vindingrijkheid, eigenheid en zelfvertrouwen. We leren zelf de kinderen vrij te laten onderzoeken, ook al is dat soms met stevig gereedschap.

Om elkaar te blijven stimuleren organiseert de groep ICC’ers af en toe bijvoorbeeld een workshop tijdens een lesvrije dag, waardoor de collega’s opnieuw enthousiast en geïnspireerd worden. Ook betrekken we de vakdocenten voor drama, dans en muziek bij de thema’s. Samen met Wolf overleggen we hoe we zo goed mogelijk bij elkaar in de buurt komen.

Samen verder

Het Stedelijk Museum Schiedam wil samen met Wolf Brinkman proberen om de andere Primo-scholen te betrekken om samen een programma te maken om de leeropbrengsten verder omhoog te brengen. Lessen maken als in een viertrapsraket: via een netwerkbijeenkomst, een bezoek in de klas, het volgen van museumlessen, lezingen en workshops voor leerkrachten.

Door de programma’s en nauwe samenwerking die het museum aanbiedt, wordt het museum voor kinderen een prettige plek om te bezoeken en kinderen zullen verdraagzaam en begripvol met kunst en cultuur om kunnen gaan. Want: ‘Dit is van ons.’

 


Datum: 21 juni 2017