logo jongleren
Nieuws

Jongleren: Naar buiten toe!


Stichting Primo Schiedam wil de wereld van kinderen vergroten en de kinderen een stevige basis meegeven voor de toekomst. Wij richten ons daarbij op een brede ontwikkeling van leerlingen en op een balans tussen al hun competenties. In deze rubriek vertellen Primo-collega’s wat zij daarbij belangrijk vinden. Sandra Lanser van De Poldervaart vertelde in de vorige editie waarom het voor haar leerlingen goed is om de focus te leggen op basisvaardigheden. Bonnie Batenburg van Het Windas wil graag een lans breken voor onderwijs buiten school. Weet zij jou te overtuigen?

door Bonnie Batenburg, leerkracht op Het Windas


 

Het is mooi om te lezen hoe De Poldervaart inzet op basiskennis en basisvaardigheden. Hierbij verliest het team het welbevinden en zelfvertrouwen van leerlingen niet uit het oog door structureel in ‘Kanjertaal’ te praten en kinderen bewust te maken van hun eigen kunnen.

 

Sandra eindigde met de stelling: ‘leren hoeft niet altijd leuk te zijn; de beloning is iets nieuws te kunnen/kennen.’ Ook op Het Windas vinden we dat basiskennis en -vaardigheden voor leerlingen onmisbaar zijn om de wereld om hen heen beter te begrijpen, zodat ze zich kunnen ontwikkelen tot zelfstandige, onafhankelijke persoonlijkheden. We investeren in het verwerven van kennis bij onze leerlingen door het geven van directe instructie, frequente herhaling, feedback en begeleiding te bieden. Dat doen we niet alleen door goede lessen te geven IN school, maar ook met lessen BUITEN school. Daar wil ik graag al mijn Primo-collega’s warm voor maken.


‘Gewoon’ buiten zijn

Allereerst gaat het om ‘gewoon’ even lekker buiten zijn. Dat buiten zijn goed is voor kinderen, is algemeen bekend. Door lessen buiten te geven, worden kinderen blootgesteld aan natuurlijk daglicht en frisse buitenlucht. Dit draagt bij aan minder vermoeidheid, een betere stemming en kan ook een positief effect hebben op het leervermogen van kinderen.

Verschillende onderzoeken hebben aangetoond dat stevige fysieke inspanning de hersenen stimuleren om meer groeifactoren te produceren. Deze stoffen prikkelen de hersencellen om sneller nieuwe verbindingen te laten groeien en bestaande verbindingen aan te passen. Bewegen stimuleert de gerichte aandacht.

Behendigheidsspelletjes als tikkertje, voetbal, hinkelen en touwtjespringen, doen een beroep op executieve functies als het werkgeheugen, zelfbeheersing en cognitieve flexibiliteit. Bovendien lijkt speels bewegen kinderen ook te helpen om een beter ruimtelijk inzicht te ontwikkelen.

Buitenspel stimuleert beweging en helpt leerlingen aan een goed lichaamsgevoel. Leerlingen die hun lichaam beter gebruiken, zouden volgens onderzoek beter presteren tijdens de les. Leerlingen die handelingen fysiek inbeelden, leggen die beter vast.


Buitenles in de praktijk

‘Gewoon’ even lekker buiten zijn tussen de gestructureerde binnenlessen door kan dus goed zijn voor leren. Daarnaast denk ik dat het een toevoeging kan zijn aan het onderwijs om af en toe ook een buitenles te geven. Wij hebben het geluk, dat onze school in een groene wijk staat, aan de rand van het Beatrixpark. Om ons heen is veel natuur te vinden en dit willen we onze kinderen laten ervaren. Al vanaf groep 1 en 2 proberen we de kinderen bewust te maken van alles wat om hen heen groeit en bloeit. Wij laten de kinderen in de praktijk van alles ontdekken, uitzoeken, leren en ervaren. Dit zorgt voor een grote verrijking van hun brede, algemene ontwikkeling.

 

“Ieder seizoen wordt werkelijk door de kleuters ‘beleefd’”

De groepen 1 en 2 verzorgen bijvoorbeeld 1 keer per week, samen met een vaste groep hulpouders, de tuin achter de school. Ieder seizoen wordt werkelijk door de kleuters ‘beleefd’: onder andere met planten die groeien en bloeien, het oogsten van onze eigen kweekproducten, het volgen van de ontwikkeling van pop tot vlinder en van kikkerdril tot kikker, en door samen te onderzoeken hoe we vogels helpen in de winter.

Maar ook de andere groepen zijn regelmatig buiten te vinden: ‘chill-lezen’ is natuurlijk wel heel chill als je dat op een zonnige dag lekker op de veranda of op je buik in het gras kunt doen. Rekenen tot 10 wordt door de leerlingen van groep 3 op een fysieke manier ervaren tijdens een spellencircuit op het schoolplein. We kunnen de betrokkenheid bij kinderen vergroten als we zelf het park ingaan op zoek naar takken, bladeren, stenen en andere materialen om te gebruiken voor lessen handvaardigheid en wereldoriëntatie. Het nieuwe Calisthenics-park daagt groep 8 uit voor een alternatieve gymles: street workout.


Een goede voorbereiding is cruciaal

Het is goed te weten dat zelf de wereld ontdekken een aanvulling is, geen alternatief. Buiten leren werkt vooral goed als leerlingen binnen de klas al kennis hebben verworden die hen helpt om gericht te ontdekken en onderzoeken. Kennis is de basis voor nieuwsgierigheid en helpt de aandacht te richten. Buitenlessen moet je dus ook goed voorbereiden, net als binnenlessen.

Regelmatig naar buiten is dus goed voor leren. De omgeving maakt daarbij uit. In een omgeving met meer natuur blijken leerlingen meer buitenspel te vertonen. Een open ongestructureerde speelomgeving nodigt uit tot verkennend spel, tot onderzoekend ontdekken. Ik vind het dan ook een mooie ontwikkeling binnen Primo, dat steeds meer schoolpleinen een natuurlijk karakter krijgen.

De prachtige omgeving van onze school wordt ook steeds beter bij de school betrokken; de schooltuin, de veranda van de schoolbibliotheek en het in ontwikkeling zijnde buitenlokaal. Ouders en kinderen reageren enthousiast op onze initiatieven om meer buiten te zijn met de kinderen; leren mag ook leuk zijn!


Doe mee met de Nationale Buitenlesdag

Dinsdag 10 april 2018 is de derde editie van de Nationale Buitenlesdag, georganiseerd door het IVN en Jantje Beton. Op Buitenlesdag geven leerkrachten in heel Nederland buiten les. Dat is niet alleen goed voor de leerprestaties van kinderen, maar het is ook nog eens heel leuk! Als je de school aanmeldt, ontvang je gratis de Buitenlesbundel vol uitgewerkte lessen en lesideeën. Onder aan dit artikel vind je een link voor alvast een paar uitgewerkte lessen. Je doet als school al mee aan de Nationale Buitenlesdag als je minimaal één les aan één klas buiten geeft.

Wij hebben ons al aangemeld; hopelijk heb ik nog meer collega’s enthousiast kunnen krijgen om vaker buiten les te gaan geven. Want aanleren van basiskennis en –vaardigheden is nodig, maar mag ook leuk zijn. Vooral als we dit ter afwisseling af en toe BUITEN doen.

 

 

 

 

 

 

Geraadpleegde website en interessante links:
https://winkel.ivn.nl/alle-kinderen-naar-buiten.html
https://www.ivn.nl/buitenlesdag/over-nationale-buitenlesdag
https://www.buitenlesdag.nl/buitenlesbundel/ voor 4 uitgewerkte buitenlessen
‘Buitentijd = leertijd’. Literatuurstudie door Mark Mieras (april 2016)


Datum: 24 januari 2018